Genel

Z Kuşağının Liderleri

By 11 Ocak 2019 No Comments

Zaman akıp gidiyor, kuşaklar hayatın her alanında vakti geldiğinde yerini bir sonraki kuşağa bırakıyor. Her yeni kuşağın da, kendisinden önce gelen kuşaklardaki insanlara göre hayattan daha farklı ve daha fazla istekleri oluyor. Bu, oldukça normal ve kuşaklararası ilişkinin olması gereken biçimi. Dünyanın her nesille birlikte daha ileriye, daha gelişmiş seviyeye erişmesi de tam da bu kuşaklararası çelişkinin sonucu.

Binlerce yıl önce kuşak kavramı elbette yoktu. Bu kavram üzerine yapılan bilimsel ve sosyolojik çalışmalar da yoktu. Son bir asırdır kuşaklar üzerine sayısız araştırma yapıldı ve bugün baby boomers, X,Y  ve Z kuşağı dediğimiz kavramlar ortaya konuldu. Binlerce yıl içinde özellikle son yüzyıl bu konunun bu derece üzerine düşülmesinin ve araştırma yapılmasının sebebi de açık: artık toplumlar, kuşaklar ve insanlar çok daha hızlı değişiyor. Bir insanı bugün tatmin eden bir ürün ya da servis, bir ay ya da bir yıl sonra artık eski tatmin seviyesini sağlayamıyor. Bugün toplumun hararetle üzerine tartıştığı popüler bir konu, bir sonraki gün çoktan unutulmuş oluyor. Her saniye değişen bir dünyanın en genç mensupları, en genç kuşağı olan Z kuşağı, bu baş döndürücü değişimin temelini teşkil ediyor.

Toplumun ve entelektüel dünyanın bir kısmı kuşak kavramlarını ve adlandırmalarını fazla basmakalıp ve abartılı buluyor. Ancak şu noktayı anlamakta fayda var: bu kadar üzerine konuşulup sündürülen bir konu olması, kuşak araştırmaların önemini gösterir nitelikte. Konuşulmaya ihtiyaç var; çünkü bu baş döndürücü değişimin dünyasında kuşaklararası fark yalnızca demografik kavramlarla sınırlı değil. Yine de siz adına ne derseniz deyin, kuşaklar birbirinden çok farklı dünya algılarına, istek ve ihtiyaçlara sahip.

Her ne kadar uzun bir girizgâh olmuş olsa da, bu yazının teması Z kuşağı ve bu kuşağın dünya algısı. Bu temayı binlerce farklı açıdan ele alıp, binlerce farklı konu özelinde incelemek mümkün. Ben de bu yazıda kendi ilgi ve kariyer alanım olan yönetim ve liderlik açısından ele alacağım. Hızına yetişemediğimiz Z kuşağını barındıran iş dünyasının liderlerinin nasıl olması gerektiği, Z kuşağının beklentileri ve nasıl yönetilmesi gerektiği gibi hususlar bu yazının çerçevesini oluşturuyor.

Kim bu Z Kuşağı?

Kuşakların demografik sınıflandırmaları kaynaktan kaynağa değişse de 25 yaşının altındaki nüfus grubu ya da üniversiteden yakın zamanda mezun olanlar ve hali hazırda üniversite, lise, ortaokul ve ilkokul öğrencileri Z kuşağını teşkil ediyor. Toplumun en genç kesimini temsil eden bu kuşağın önceki Y Kuşağına göre de farklılıkları mevcut.

Y ve Z kuşağı arasındaki temel farkı Y kuşağının internet dünyasında doğmuş olmasına rağmen Z kuşağının teknolojinin içine doğması olarak ifade edebiliriz. Diğer bir deyişle, Z kuşağı mensubu gençler kendilerini bu teknolojik imkânlarla donatılmış sanal dünyayla tanımlıyor. Akıllı telefon, sosyal ağlar, emojiler,  öz çekim akımı, tabletler ve akıllı uygulamalarla yetişmiş bir nesilden söz ediyoruz.

Değişim Başlıyor: İş Dünyasında Z Kuşağı

Z kuşağının ilk temsilcileri bugün üniversiteden mezun olup iş dünyasına adım atmaya başladı bile. İş dünyasının, şirketlerin ve yöneticilerin profesyonel yaşamın bu yeni üyelerinin önceki her nesilden farklı karakteristik, istek ve ihtiyaçlara; en önemlisi dünya algısına sahip olduklarını anlamaları gerekiyor. Sözgelimi; şirketlerin bu yeni nesli Y kuşağına benzer kabul edip bu anlayışla yönetim stratejileri geliştirmeleri ciddi adaptasyon ve idare sorunlarına neden olabilir. Çünkü bu yeni kuşağın Y kuşağından tek farkı teknolojinin içine doğmaları değil. Z kuşağı, Y kuşağına göre daha rekabetçi, kaynaklara ulaşmada daha sabırsız, daha çok özgürlük düşkünü, çok görevliliğe(multi-tasking) daha alışkın, daha fazla girişimci ruhlu. Bu farklılıklar onların profesyonel kariyerlerine olan bakış açılarını şekillendiren temel etkenler.

Photo by Helena Lopes from Pexels

Z Kuşağının İş Dünyasından İhtiyaçları ve Beklentileri

Fazla basmakalıp olsa da doğruluğu şüphesiz olan bir gerçek var: yeni nesil hiyerarşiyi ve sert, değişmeyen ve durgun liderliği sevmiyor. Daha küçük ve çevik takımlarla çalışıp, daha dinamik liderlik talep ediyorlar.

Z kuşağı, hayallerindeki işlerde çalışma konusunda daha derin istek ve hedef duygularına sahip ve bu noktada beklentileri ve sabırsızlıkları daha fazla. Fortune’ a göre, Z kuşağıyla yapılan bir ankette, katılımcıların %32 si, kariyerlerinin ilk 10 yılında hayallerindeki işte ve pozisyonda çalışmayı bekliyorlar.

Z ve Y kuşağının farklarında belirttiğim gibi (çoklu görev) multi-tasking konusu diğer önemli bir nokta. Teknolojik imkânlarıyla aynı anda birden fazla uğraşıyla ilgilenen bu nesil iş dünyasında da daha dinamik ve değişken görevler bekliyor. Z kuşağının bir uğraşıya ayırdığı dikkat süresi çok çok az. Günümüzde hiperaktivite bozukluğunun çocuklar arasındaki yaygınlığını anımsayın. 10 yıl sonra iş dünyasına adım atacak bu gençlerin yönetimi için bu çoklu görev ve dikkat süresi noktaları önemli içgörüler sunuyor.

Photo by Rawpixel from Unsplash

 

Son olarak; Z kuşağının iletişim yetenekleri oldukça farklı ve sınırlı. 140 karakter ve emojilerle kendilerini ifade ederek büyüyen bu neslin kişilerarası ve toplumsal iletişim gibi alanlarda eğitilmesi ve yönlendirilmesi gerekiyor. Kurumsal iletişimin daha açık ve teşvik edici olması Z kuşağının iletişimsel gelişimini de tetikleyecektir.

 

Z Kuşağının Liderleri!

Söz konusu bu genç kuşağın ihtiyaçları, beklentilerini ve farklılıklarını anladıktan sonra “Peki bu nesli nasıl liderler yönetmeli?” sorusuna cevap vermenin vakti. Biz gençlerin de içinde bulunduğu bu neslin ihtiyacı onlara hareket alanı sunan, anlamlı amaçlar sağlayan, hiyerarşiden kurtulmuş, hızlı karar ve aksiyon alan çevik takımlar kuran, girişimci bir çalışma atmosferi ve kurum kültürü yaratan,  onların bilgiye anında ulaşımını sağlayacak yapıyı inşa eden liderler. Bu ihtiyaç ve özelliklere göre kurum kültürünü ve yapısını başarıyla inşa etmiş organizasyonlar hızlı öğrenen, daha üretken ve girişimci Z kuşağıyla insanlığı bir adım daha ileriye götürecek.

%100 Z kuşağından müteşekkil BİGENÇ Derneği’ nde tüm bu istek ve ihtiyaçların bilincinde olarak kurum kültür ve yapımızı her geçen gün geliştiriyoruz. Dünyanın en yeni yönetim biçimi olan Holakrasi yönetim modelini ve Z kuşağına hitap edecek liderlik anlayışını benimsememizin altında işte bu vizyon yatıyor.

 

Batıhan Dizdaroglu

batihandizdaroglu.com

Leave a Reply